1966: VERWOERD VERMOOR

KULTUURDAGBOEK 6 SEPTEMBER 1966

                                                 MAN VAN SY VOLK

Op die dag van sy begrafnis is daar ‘n naamlose briefskrywer se hulde in ‘n Engelse koerant:
“Vir Henk Verwoerd geen beeld van Brons
in openbare plein of park nie.
“Kap sy gelaat hoog in die Drakensberge uit
‘n krans, groot en sterk, sodat mense dit myle,
myle ver kan sien.
Want sy gelyke kry ons nimmermeer.”

Sy mense noem hom:
Vader van die Republiek.
Bouer aan ‘n tweetalige nasie.
Skepper van aparte vryhede vir sy veelrassige land.
Beskermer teen aanslae van buite;
Dader wat sy land sterk gemaak het.
Hulle noem hom:
Leier en profeet;
Man wat vir sy volk geleef het.
Hulle noem hom:
MAN VAN DIE VOLK

Op hierdie datum is dr. H.F. Verwoerd, Eerste Minister van Suid-Afrika, in sy bank in die Volksraadsaal vermoor deur Demetrio Tsafendas, tydelike bode in die Volksraad.

 Dit was die eerste geslaagde sluipmoord op ‘n Suid-Afrikaanse staatsman en het land- en wêreldwye skok en verbystering meegebring. Dr. Verwoerd was op die toppunt van sy lewe as staatsman en het agting en aansien geniet ook by politieke teenstanders. Hy het pas met ‘n nuwe praktiese beleid van interstaatlike betrekkinge in Suider-Afrika begin en wou op hierdie dag vermoedelik aan die Volksraad verslag gedoen het oor ‘n persoonlike gesprek enkele dae tevore met premier Leabua Jonathan van Lesotho. Die sluipmoord het gebeur onderwyl die lede die Volksraadsaal binnegekom het vir die begin van die dag se verrigtinge.

6 SEPTEMBER 1966

Dr. Verwoerd gaan sit alleen in sy bank. Die klokkies lui nog. Dr. Dönges stap agter die bode.

 "Wat woel die kêrel so met sy klere?" Hy wil hom net daaroor berispe. Toe swaai die man by die sygang in en werp hom oor dr. Verwoerd se bank.

 Dr. Verwoerd kyk op. Hy glimlag. Hy meen seker die man het net gestruikel. Hy lig sy arm asof hy wil help.

Vier maal tref die dolk.
Dit is 2.14 namiddag.