1838: PIETERMARITZ- BURG GESTIG

KULTUURDAGBOEK 23 OKTOBER

Lees volledig by Kultuurdagboek

Die aanwesigheid van verhongerde Boesmans het die Voortrekkers van Natal se beoogde eerste dorp Bosjesmansrand laat heet. Dit was ook as Stinkhoutrand bekend. Die vermoede bestaan dat Piet Retief self die standplaas in die Umzinduzivallei uitgesoek het. Ná die moord op hom en die dood van Gerrit Maritz is daar op hierdie dag besluit om die beoogde dorp na die twee Trekkerleiers te noem – Pietermaritzburg.

Teen daardie tyd was dit reeds die standplaas van die laer van komdt Piet Greyling wat vroeg die volgende jaar die dorp uitgelê het. Die strate wat tot 1994 toe die swart kommunistiese ANC die land oorgeneem het, onder hulle Afrikaanse name bestaan het, was 75 voet breed, sodat 'n ossewa daarin kon draai.

Die regulasies vir die uitleg van die dorp – die eerste in Natal maar die derde Voortrekkerdorp – is op 15 Februarie 1839 gedateer. Dit was digby die laer van kmdt Greyling, en hy het in Oktober 1838 reeds besluit dat 'n dorp op daardie plek aangelê moes word.

Erwe is teen vyf riksdaalders stuk verkoop en 300 is spoedig van die hand gesit.

In 1841 is die Engelse kerkie ingewy, en in 1844 was daar al 132 huisies, met elf in aanbou. Kerkstraat, Bergstraat en Retiefstraat is spoedig met huisies bebou.Teen die helfte van die sewentigerjare van die twintigste eeu het hierdie hoofstad van Natal 'n bevolking van meer as 100 000 mense gehad, wit en swart.

Dit is in Pietermaritzburg waar die Voortrekkers ter vervulling van die Gelofte van 1838 by Bloedrivier, ook die Geloftekerk gebou het. Dit is in 1841 ingewy.