Gedagtes vir elke dag
Of lees almal by Gedagtes vir elke dag
Vasgevang in jou eie klein wêreld van nuttelose dinge? Stop dit! Net jy kan. Doen iets wat slegs tot eer van die HERE se naam strek, daar is so baie te doen; en sien hoe jou lewe betekenis en vreugde kry.
STUDIE VAN DIE OU TESTAMENT (26)
DIE AFRIKAANSE PROTESTANTSE BYBELSKOOL
Studieleier: ds. Andrè van den Berg (Sr)
Lees reeks by Studie van die Ou Testament
LES 2
GIDEON
Rigt 6:1-16;36-40; 7:1-21; 8:22-35; 9:1-21; 47-57
1. Gideon word geroep
Toe Israel weer in nood verkeer het, het God ʼn man met besondere geestesgawes gebruik om hulle te verlos. Ná die dood van Sisera het Israel vir 40 jaar vrede geken waarna God hul weens hulle afvalligheid in die hand van die Mideaniete oorgegee het. Hierdie volk was uit die nageslag van Abraham by Ketura. Jetro, die skoonvader van Moses, was ʼn Mideaniet.
Die Mideaniete het Israel tot afgodery en hoerery verlei (Num.25). Daarna het die Amalekiete by die Mideaniete aangesluit en sewe jaar lank strooptogte in Israel uitgevoer. Hulle het vee en oeste geroof wat Israel baie arm gemaak het. Toe Israel tot God om hulp geroep het, het Hy eers ʼn profeet gestuur om hulle op hul sonde te wys (6:7-10). Daarna het die Engel van die Here aan Gideon verskyn met die opdrag om Israel te verlos. Hy was uit die stam van Manasse en het ʼn wonderlike toesegging ontvang. God sou met hom wees en van hom ʼn dapper held maak.
2. Die Mideaniete verslaan
Gideon se eerste optrede was tydens die oestyd toe die plundering op sy hoogste was. Nadat die Gees van God hom vervul het, het Gideon ʼn leër van 32,000 man op die been gebring en twee maal voortekens van God ontvang dat Israel sou wen. Daarna moes hy sy manskappe twee maal verminder totdat net 300 manne oorgebly het.
Met slegs ramshorings, leë kruike en fakkels gewapen, het God ʼn gees van verwarring in die kamp van die Mideaniete gebring sodat hulle mekaar in die harwar doodgemaak het. Die vlugtendes is agtervolg en 120,000 van hulle is doodgemaak. Daarna het Gideon die twee konings wat tydens ʼn rooftog van sy broers vermoor het, persoonlik om die lewe gebring. Die Mideaniete se nederlaag het ʼn spreekwoord in Oud-Israel geword (Jes.9:3; 10:26. Ps.83:10).
3. Gideon se skouerkleed
Gideon was ʼn groot geloofsheld (Hebr.11:32). Hy het ‘n baie sterk geloofsinsig en vertroue in God gehad. Selfs toe die koningskap van Israel hom aangebied is, het hy dit van die hand gewys omdat hy geglo het dat Israel teokraties moes bly. Desondanks het hy vir hom later ʼn skouerkleed (efod) soos dié van Aaron laat maak. Die wettige efod was in Silo met die Urim en Tummim. Laasgenoemde was skynbaar edelgesteentes waardeur God aan Israel sekere antwoorde gegee het.
Wat Gideon met die tweede efod beoog het, is onseker. Dit wil voorkom asof dit maar ʼn stukkie eiewillige godsdiens met ʼn sterk afgodiese onderbou was. Daar word gemeld dat die hele Israel agterna gehoereer het. Gideon het heelwaarskynlik op kultiese gebied oortree. Die efod was ʼn oortreding van die tweede gebod (Ex.20:5). Gideon se seuns sou daarvoor gestraf word.
4. Die koningskap van Abimeleg
Abimeleg was ʼn seun van Gideon maar nooit ʼn rigter nie. Hy was goddeloos en het ʼn oordeel oor Israel gebring. Ná Gideon se dood het die volk Baäl begin vereer en selfs ʼn tempel in Sigem vir hom gebou. Daarmee het Israel van God en Gideon vergeet. Abimeleg is in Sigem uit ʼn byvrou van Gideon gebore en wou die koningskap wat sy vader van die hand gewys het, probeer verkry. Dit het spanning onder die volk veroorsaak.
Familie van moederskant af het Abimeleg sterk ondersteun. Dit was die eerste spoor van koningskap in Israel en het 'n heidenkarakter gehad. Die fondse wat vir hierdie opstand benodig is, is deur die Baältempel voorsien. Tydens die opstand het Abimeleg al sy broers laat vermoor.
Sy kroning het op ʼn geskiedkundige plek plaasgevind - by die terpentynboom waar Josua ʼn gedenkteken laat oprig het (Jos.24:26,27;Gen.12:6;Gen.35:4). Tydens hierdie verrigtinge het ʼn geheimsinnige man bo-op die berg Gerisim verskyn en met ʼn welluidende stem ʼn fabel vertel wat aan die natuur ontleen was. Dit het oor edel boomsoorte gegaan wat nie eens die koningskap van die natuur begeer het nie, slegs die steekdoring.
Met hierdie fabel het die man na Abimeleg en die mense wat hom koning wou maak, gesteek. Die verteller was Jotam, die jongste seun van Gideon wat die grusame broedermoord vrygespring het. Ná die fabel het hy voorspel dat Sigem en Abimeleg mekaar sou vernietig en daarna uit hul gesigsveld verdwyn. Drie jaar later het ʼn twis tussen Abimeleg en die Sigemiete ontstaan waarna die Sigemiete in opstand gekom het.
Toe Abimeleg daarvan verneem het, het hy Sigem laat afbreek en sout daaroor gegooi. Dis die enigste voorbeeld in die Bybel van ʼn stad wat op so ʼn wyse tot onvrugbaarheid en verlatenheid verdoem is. Dis ook ʼn bewys van Abimeleg se onstuimige woede en ongure karakter. Sigem sou baie jare later herbou word (1 Kon.12:1).
Abimeleg se oorwinning oor Sigem was ʼn roede in God se hand. Hy wou die Sigemiete straf. Daarna het Abimeleg aan die beurt gekom. Toe hy teen Tebes optrek, het ʼn vrou ʼn meulsteen vanuit ʼn toring op hom laat val en sy skedel verbrysel. Daarna het hy sy dienaar beveel om hom met die swaard om te bring sodat niemand sou weet dat ʼn vrou vir sy dood verantwoordelik was nie. Abimeleg het egter nie aan die smaad ontkom nie (2 Sam.11:21). Jotam se vloek is voltrek!
Vervolg...