25 DESEMBER

Kersfees is naas Pinkster die hoogtepunt van ons Christelike kalender. Hoewel niemand weet wat Jesus Christus se werklike geboortedag is nie, het die Westerse kerk hierdie datum aangeneem as feesdag vir die viering daarvan. In die Afrikanerkultuur word dié dag gehuldig as 'n Sabbat, 'n Christusfees en 'n geleentheid vir families en vriende om bymekaar te kom en geskenke aan mekaar te bring.

Die viering van Kersfees is deur die kerk ingestel in die tyd van keiser Kontstantyn (4 nC).

Hannes Ollewagen

Ps. 51:1-21

“Was my heeltemal van my ongeregtigheid en reinig my van my sonde. Want ék ken my oortredinge, en my sonde is altyddeur voor my. Teen U alleen het ek gesondig en gedoen wat verkeerd is in u oë, sodat U regverdig kan wees as U spreek, rein as U gerig hou. Skep vir my ’n rein hart, o God, en gee opnuut in die binneste van my ’n vaste gees.” (:4-6, 12).

Ons begeertes gee vir ons ’n goeie aanduiding van dit wat werklik in ons hart aangaan – daardeur word die onsigbare tot ’n groot mate openbaar. Luister wat sê Christus in Mark. 7:21 – 23. “Want van binne, uit die hart van die mense, kom die slegte gedagtes, egbreuk, hoerery, moord, diewery, hebsug, boosheid, bedrog, losbandigheid, afguns, lastering, hoogmoed, dwaasheid. Al hierdie booshede kom van binne uit en maak die mens onrein.” En hoe verpletter en verslae was koning Dawid nie toe die onreinheid van sy hart deur sy sondige optrede van egbreuk openbaar is nie. Kyk hoe lyk ek – afskuwelik vuil!

"...is daar vandag weer ‘n Herodus oor ons en staan ons volk tans ook magteloos teenoor die volgehoue bedreiging en sistematiese vermoording en die pleeg van die gruwelikste misdade, wat met stilswyende goedkeuring van die mag wat oor ons gestel is, plaasvind, en waarvan die uitsluitlike mikpunt is om ons as 'n volk uiteindelik van ons vaderlandse bodem af weg te vee.  Daarom is die felste aanslag tans, net soos toe, weer teen ons kinders gerig, om hulle met 'n diaboliese onderwysstelsel totaal te ontsiel en te omvorm tot vreemde wesens wat uiteindelik vyandig sal staan teenoor God, hul ouers en hul Afrikaner-herkoms."

Ons lees in die Skrif wat alles plaasgevind het voor, tydens en ná daardie unieke gebeurtenis met die geboorte van die Here Jesus meer as 2000 jaar gelede, wat ons tereg die eerste Kersfees kan noem, toe engelesang oor die velde van Bethlehem weerklink het, die herders hul hulde aan die Kindjie gebring het, die wyse manne gekom en gegaan het en Josef gereed gemaak het om met Maria en Jesus na Egipte te vlug, toe Herodus die Kind se lewe bedreig het.

Wie was hierdie Herodus die Grote en waarom het hy dit gedoen?

DIE CHRISTELIKE KERSFEES

Ons het die voorreg om weer vanaand en môre die geboorte van Jesus Christus te herdenk. God het sy enigste Seun gestuur omdat dit noodsaaklik was dat Jesus waarlik volkome mens word sodat Hy as't ware saam met ons onder die oordeel oor die sonde kon inskuif, ten spyte daarvan dat Hy sondeloos is. Dit was juis sy sondeloosheid wat gemaak het dat Hy sy groot lyding en God se toorn kon verduur – iets wat geen sondaar kan doen nie. So het Hy die sonde oorwin en vir ons verlossing gebring. 

En vanaand op Ou Kersaand, wanneer ons graag 'n Kersboom met mooi liggies en persentjies daaronder in die meeste van ons huise het, maak seker dat jy weet waarom die persent-uitruilery gaan: die geskenk van God aan die mensdom – sy Seun; en die geskenk van die mens aan God – wanneer ons ons harte vir Hom gee.

Deur die eeue is daar telkens berekenings gemaak om die datum van die geboorte van Christus vas te stel. Hoewel die plek van Christus se geboorte in Betlehem met redelike sekerheid aangewys kon word, kon die presiese datum van sy geboorte nog nooit vasgestel word nie.

Een van die groot struikelblokke van navorsers was die feit dat die mens se sterfdatum in die ou tyd baie belangriker geag is as sy geboortedatum.

Hannes Ollewagen

Gal. 6:1-18

“Moenie dwaal nie; God laat Hom nie bespot nie; want net wat die mens saai, dit sal hy ook maai. Hy wat in sy vlees saai, sal uit die vlees verderf maai; maar hy wat in die Gees saai, sal uit die Gees die ewige lewe maai.” (:7&8).

Ek dink dat ons as mense die erns van hierdie waarskuwing nie behoorlik ter harte neem nie. Ons bring onsself dalk maklik onder die wanindruk dat God se genade en barmhartigheid hierdie werklikheid ongedaan maak – wat nie die geval is nie. Dit is natuurlik so dat die barmhartigheid van God groter as ons oortredinge is. “Barmhartig en genadig is die HERE, lankmoedig en groot van goedertierenheid. Hy sal nie vir altyd twis en nie vir ewig die toorn behou nie. Hy handel met ons nie na ons sondes en vergeld ons nie na ons ongeregtighede nie. Want so hoog as die hemel is bo die aarde, so geweldig is sy goedertierenheid oor die wat Hom vrees. So ver as die ooste verwyderd is van die weste, so ver verwyder Hy ons oortredinge van ons.” (Ps. 103:8-12).

KULTUURDAGBOEK 23 DESEMBER

Lees volledig by Kultuurdagboek

In De Zuid-Afrikaan van 16 Februarie 1839 verskyn 'n brief wat Andries Pretorius op 23 Desember 1838 aan Jacobus Boshof van Graaff-Reinet geskryf het om hom in te lig oor die oorwinning by Bloedrivier en die iname van Umgungundlovu (volgens die Graham's Town Journal waarin die brief op 14 Februarie 1839 verskyn het, het Pretorius dit op 22 Desember 1838 geskryf).

Die dae tussen 20 en 24 Desember was vir die kommando van Andries Pretorius 'n emosiebelaaide tydperk. Op 20 Desember 1838 het Pretorius en 'n geselskap die hoofstad van die eens magtige Zoeloevolk, Umgungundlovu, heeltemal verlate gevind. Die stat was boonop deels deur brand in puin gelê. Omdat die inname van Umgungundlovu deur die Voortrekkers 'n gedenkwaardige gebeurtenis was, het Pretorius 'n gedenksteen met sy naam en die datum van inname daarop uitgekap in die stat opgerig.

16 Desember –Wonder van God! ...

...en Carl Boshoff van Orania vier ‘Versoeningsdag’ met ANC!

Met die 16de Desember pas afgeloop is die gebeure van daardie wonderdag in ons volk se geskiedenis weer helder in die geheue opgeroep. ‘n Dag van stryd – ‘n onmoontlike, onewe stryd waarvan die uitslag volgens menslike oordeel maklik voorspel kon word. Op die slagveld van die vyand, met ‘n oormag van sowat 2 teen 800.... . ‘n Slag wat nie alleen op fisiese vlak sou uitspeel nie. Nee, inderdaad ook ‘n stryd tussen Lig en Duisternis.

Hierdie ware naby-dood ervaring is in Afrikaans vertaal en neergeskryf deur

Anita Joubert

“Jesus het voor my gestaan, sy oë hartseer en sy stem sag maar ferm: ‘Ek moet vir jou wys waarom fortuinvertellery soveel mense die hel insleep.’ ”

My naam is Larah, en ek het nooit in my lewe gedink dat ek ooit ʼn storie soos hierdie een sou vertel nie. Ek het in ʼn Christenhuis grootgeword en het in ʼn boekwinkel gewerk. Ek het ʼn stil, rustige lewe gelei en hard gesukkel om my kop weer op te tel na elke verbreekte liefdesverhouding wat ek moes verwerk.

       Daar was egter ʼn ander storie wat in my tienerjare begin het, waarvan min mense geweet het. My ouma en my ma het my eenkeer saamgeneem na fortuinvertelster, en van daardie dag af het ek ʼn vreemde beheptheid daarmee gehad. Ek het gedink dat dit skadeloos was, net sommer ʼn tradisie van sommige bevolkingsgroepe en ʼn speletjie vir ander. Dit het gelyk soos prettige maniere om ʼn blik in die toekoms te kry, maar geleidelik het dit ʼn houvas op my gekry en ʼn gewoonte geword.

KULTUURDAGBOEK 22 DESEMBER

Lees volledig by Kultuurdagboek

Potchefstroom (in die aanvangsjare bekend as Mooirivier, Mooirivierdorp of Vryburg) is deur AH Potgieter en sy mede-Trekkers aan die standhoudende Mooirivier aangelê, ongeveer tien kilometer stroom op vanaf die huidige ligging van die dorp.

Geen definitiewe dokumentêre getuienis behalwe een, dui daarop dat dit in Desember 1838 gewees het nie. Die een noem egter pertinent dat dit op 22 Desember was.

KULTUURDAGBOEK 22 DESEMBER\

Lees volledig by Kultuurdagboek

In die Transvaalse Vryheidsoorlog het die Britse beleg van Pretoria op hierdie dag begin maar dit was van korte duur – net sowat drie maande.

In hierdie tyd het die vasgekeerdes in Pretoria heelwat lief en leed verduur, hoewel die leed blykbaar nooit eintlik van die heel ernstigste was nie. In die Britse kamp in Schoemanstraat het byvoorbeeld 'n vlooiplaag uitgebreek tot groot ontsteltenis en ongerief van die vroue en kinders.

Ds A.E. van den Berg

“Die vurige gebed van ʼn regverdige het groot krag” (Jak.5:16).                                      

Die mensdom is geweldig behep met krag. Hoe meer, hoe beter! Let maar net op die moderne meganika; masjiene raak al hoe kleiner, maar sterker. Dit wat 'n 1600cc masjien 20 jaar gelede gedoen het, verrig 'n 1100cc masjien vandag! 'n Paar jaar gelede kyk ek op TV hoe 'n groot boot wat met die destydse getygolf in Japan hoog en droog op land gelaat is, met masjinerie in die water teruggeplaas is en die toejuiging wat die bergingspan van die skare ontvang het. Ja, mense het eerbied vir krag. So ook vir mag, veral wanneer die skynbaar onmoontlike vermag word.

KULTUURDAGBOEK 21 DESEMBER

Lees volledig by Kultuurdagboek

Die gebruik om deur vervorming van 'n persoon se naam of 'n gebeurtenis, dikwels met 'n bewuste ironiese bedoeling, daardeur 'n persoon se aansien en status te verlaag of aan te dui welke afkeer daar jeens iemand bestaan, kom ook in die Suid-Afrikaanse geskiedenis voor. Dit is veral so wanneer die burgers direk geraak is, byvoorbeeld deur anneksasie.

Rondom die anneksasie van ZAR in 1877 en die daaropvolgende Vryheidsoorlog het heelwat van hierdie volksetimologieë ontstaan en was dit veral Britse amptenare en militêre gesagvoerders wat die voorwerpe van Afrikaner-ironie was. Ná die onverwagte anneksasie van die ZAR deur sir T Shepstone in 1877, verwerf hy die naam Duiwel-se-Slypsteen of Die-ou-vuilis-slypsteen.

KULTUURDAGBOEK 21 DESEMBER

Lees volledig by Kultuurdagboek

Die totstandkoming van konsentrasiekampe in Suid-Afrika tydens die Tweede Vryheidsoorlog, waardeur 'n bykans onuitwisbare letsel op die Afrikanervolk gelaat is, was in hoofsaak 'n uitvloeisel van die beleid van brandstigting en verwoesting wat deur die Britse militêre owerheid in werking gestel is. Hierdeur is die nie-vegtende deel van die bevolking in die republieke by die oorlog betrek, en die Britse owerheid was van oortuiging dat die aantasting van hul vroue en kinders die Boeremagte tot oorgawe sou dwing.

Die wegvoering van vroue en kinders na kampe sou voorts 'n einde bring aan die bevoorrading van die Boeremagte deur die vroue op die plaas, alles faktore wat 'n spoedige einde van die oorlog in die hand moes werk. Vyftig konsentrasiekampe, waarin tot 110 000 mense oor 'n tydperk van minder as twee jaar gehuisves was, het gevolglik van die einde van 1900 af tot in 1902 tot stand gekom. Die inwonertal van die konsentrasiekampe was byna vier keer meer as die getal krygsgevangenes wat hier te lande en oorsee in kampe aangehou is.

Hierdie naby-dood ervaring is in Afrikaans vertaal en neergeskryf deur

Anita Joubert

“ ʼn Homoseksuele miljoenêr het gesterf en toe hy voor Jesus staan, het Hy vir hom gesê: ‘Jou lewensboek is leeg, omdat jou keuses die storie wat Ek oor jou lewe skryf, uitvee.’ ”

My naam is Darren Whitmore, en op die 17 ͤ Augustus 2018 het my lewe op ʼn manier verander wat ek nooit gedink het enigsins moontlik was nie. Ek het in Vancouver, Kanada gewoon, in ʼn luukse wooneenheid wat oor die see uitgekyk het. Ek was ‘n senior vennoot in ʼn baie groot, finansiële firma wat bekend was daarvoor dat ons regtig groot kontrakte aangegaan het. Ek het saam met my lewensmaat Ryan geleef en ons was vir ongeveer tien jaar saam. Ons was, vir die meeste mense, ʼn prentjie van sukses en rykdom, omring deur die vernaamste sosiale kringe en ons was baie trots op wat ons bereik het.

       Ek was beroemd en baie LGBTQ+ - groepe het my genooi om hulle te gaan toespreek oor bemagtiging in besigheid. My kliënte het my bewonder, maar onder die masker van selfvertroue wat ek voorgehou het was daar iets wat ek voortdurend moes onderdruk – iets geestelik wat ek lang gelede agtergelaat het.

KULTUURDAGBOEK 20 DESEMBER

Lees volledig by Kultuurdagboek

Gebore op 27 Augustus 1878 op die familieplaas Wildebeesthoek, distrik Pretoria, het Joseph Johannes (Jopie) Fourie, nadat hy in verskeie skole in Pretoria was, aan die Greykollege, Bloemfontein, studeer. Hy onderbreek sy studie om aan die gevangeneming van Jameson by Doornkop deel te neem en studeer daarna by die Victoria-kollege op Stellenbosch, om uiteindelik tot die kantoor van die Ouditeur-generaal van die ZAR toe te tree.

In die Engelse Oorlog onderskei hy hom as 'n bekwame rapportryer en onverskrokke vegter. Nooit het hy teruggedeins om die gevaarlikste take te onderneem nie. Hy word sodanig verwond dat hy aan die een kant van sy hoof sy sig en gehoor verloor.

KULTUURDAGBOEK 20 DESEMBER

Lees volledig by Kultuurdagboek

Ten einde die Britse garnisoen in Pretoria te versterk, is 'n afdeling van die voetsoldate, 94e Regiment bestaande uit 263 offisiere en manskappe, gelas om onder bevel van lt-kol Philip Anstruther, van Lydenburg na Pretoria te gaan. Die Boerekrygsraad het egter besluit dat hierdie opmars verhinder moet word aangesien 'n konsentrasie van Britse troepemagte in Pretoria vir die Boere 'n lastige situasie kon skep. Gevolglik is komdt Frans Joubert (Frans Held) van Paardekraal na 'n posisie oos van Pretoria gestuur om Anstruther se opmars te stuit.